Geschiedenis van het Interfacultair Etnologisch Dispuut W.D.O.

 

Het Begin

Het WDO (voluit: Interfacultair Ethnologisch Dispuut WDO) werd opge­richt op 5 november 1928 door de eerste gene­ratie studenten van J.P.B. de Josselin de Jong, hoogle­raar in de algemene volkenkunde van 1922 tot 1956.

Studenten als G.W. Locher, J. van Baal, G.J. Held, F.A.E. van Wouden en H.J. Frie­dericy waren door zijn colleges zeer geïnspireerd en discus­sieerden na afloop daarvan binnen het dispuut verder over het vakgebied. dat sterk in ontwikkeling was. De herkomst van de letters “W, Den O” is een mysterie, het verhaal gaat dat ze overgenomen zijn van een houten hamer die gebruikt werd door de eerste voorzitter. De hamer, waarin de letters zijn gegraveerd, is nog steeds in het bezit van het WDO.

Bijeenkomsten, die tegelijk vergaderingen waren, bestonden uit lezingen die gevolgd werden door discussies tussen de leden en enkele uitgenodigde gasten, meestal in het Rijksmuseum voor Volkenkunde in Leiden of bij een van de leden thuis. Notities werden nauwkeurig met de hand bijgehouden en zijn te vinden in het WDO archief, een stalen archiefkast op de vierde verdieping van de Faculteit Sociale Wetenschappen van de Universiteit Leiden.Hamer en penningen van het WDO

 

 

 

Hamer en penningen van het WDO

 

Na de oorlog

Na de Tweede Wereldoorlog kwam er een nieuwe generatie studenten, die eveneens enthousiast lid van het dispuut werden (o.a. A.A. Gerbrands, P.E. de Josselin de Jong, E. Postel-Coster, A.A. Trouwborst, P. Schoorl, R.S. Wassing en R.T. Zuidema). Zij introduceerden een dispuutsgeest en schijn-hospiteren: om lid te worden moest een gegadigde een overtuigend betoog te houden over een ter plekke vastgesteld onderwerp. Ook zij bekleedden na hun afstuderen belangrijke functies aan universiteiten, ministeries en in volkenkundige musea. Sindsdien volgden vele generaties studen­ten, die op maandelijkse bijeenkomsten discussieerden over culturele antropologie en niet-westerse sociologie.

Van groot belang waren de lustrum-symposia georganiseerd door het WDO vanaf de jaren ’60. In november 1993 werd het 16e lustrum gevierd waarbij de tweede generatie studenten terug­blikte op hun car­rière die bij het WDO begon. Het resultaat daarvan was de bundel 'Waar Dromers Ontwaken' (van Wengen, Wassing & Trouwborst 1995). In 1998 werd een sym­po­sium over recente ontwikkelin­gen in de Leidse antropologie georgani­seerd en een gedenkplaat aange­bracht op het adres (Mors­chweg 26a) waar het dispuut in 1928 werd opgericht (Ver­meulen 1991). In 2003 waren Jean Comaroff en Karen Hastrup sprekers op het groots vormgegeven symposium onder de titel "Facing Fiel­dwork: Challenges for Anthr­opology in a Globali­sing World" ter gelegenheid van het 75-jarig bestaan (Onneweer & Pelckmans 2005).

Het dispuut is bijna dertig jaar ouder dan het Instituut voor CA en SNWV, dat werd opgericht door oud-WDO-er Prof. Dr. G.W. Locher in maart 1956 (lat­er: Vak­groep CA/SNWS, nu: Instituut CA/OS) en was lange tijd syno­niem met culturele antropo­logie in Leiden. Het dispuut heeft een rijk verleden, een flinke verzameling publi­caties over dispuutbijeenkomsten en -congressen, en een adres­senbestand van deels nog actieve antropologen en niet-westers sociologen van ca. 200 oud-leden.

Het huidige WDO

View WDO history slideshowHet Interfacultair Etnologisch Dispuut WDO is tot op vandaag de dag een discussie dispuut voor studenten, promovendi en andere geïnteresseerden in de Culturele Antro­pologie Ontwikkelingssociologie. Het dispuutsbestuur organiseert maandelijks bijeenkom­sten die nadrukkelijk openstaan voor iedereen die geïnteresseerd is. Er wordt gestreefd naar een afwisseling van grotere, meer formele activiteiten en kleine avonden. Bij grote bijeenkomsten, gericht op een breed publiek, worden één of meerdere sprekers uitgenodigd om na een lezing met elkaar en de deelnemers in discussie te gaan. Voorbeelden van recente avonden met deze opzet zijn: de lezing van Prof. Dr. Thomas Hylland Eriksen met als onderwerp ‘Nationalism and the Internet’, ‘Media en beeldvorming’ met Igor Boog en ‘The social life of springs’ met Maarten Onneweer. Bij kleinere avonden wordt, vaak in informele sfeer en naar voorkeur van de aanwezigen, aan de hand van enkele stellingen over een van te voren vastgesteld onderwerp gediscussieerd. Voorbeelden hiervan zijn ‘Exodus, more than just migration’, ‘Het “islamdebat”: een antropologische visie’ en de avond over Islamitische boybands.

Tradities en verandering

Enkele nieuwe of vernieuwde tradities hebben in de laatste decennia hun intrede gedaan. De Wulavogelveldwerkavond is een jaarlijkse veldwerk verhalenavond waarbij afstuderende studenten vertellen over hun veldwerk en participeren in een welkomstritueel. Ook wordt er een jaarlijks terugkerende landelijke discussiebijeenkomst gehouden, waarbij studenten van alle vijf Culturele Antropologie opleidingen van Nederland worden uitgenodigd.

Daarnaast is ook in 2008 weer eer gedaan aan een van de oudste tradities: het vieren van het WDO-lustrum. Ter ere van het twintigste lustrum organiseerde het WDO-bestuur een twee-daags symposium met internationale sprekers, met als onderwerp “Anthropology and Controversy, positioning the anthropologist through contested research”. Door de nadruk te leggen op de gevoeligheden en controverses die etnografisch onderzoek vaak met zich meebrengt hoopt het WDO een bijdrage te leveren aan het belangrijke en hoog oplaaiende debat over verantwoord en betrokken onderzoek doen.

Sinds de oprichting van de overkoepelende stu­dievereni­ging Itiwana voor studenten CA/OS in Leiden in 1993, werkt het WDO daarmee nauw samen. Itiwanaleden zijn, in ruil voor een jaarlijkse bijdrage uit de Itiwana-kas, ook lid van het WDO. De bijeenkom­sten van het WDO worden aangekondigd in de colleges van studenten CA/OS, op posters die opgehangen worden op verschillende universiteitslocaties, op de WDO website, op de Itiwana website, via de Itiwana infomail, via de WDO infomail, via de Universiteitsmail en in het Itiwana Bulletin.

Door: Reinout Meijnen, met dank aan: Han Vermeulen.

pdf_buttonLees hier een uitgebreid artikel geschreven door Han Vermeulen voor de ICA in 2003 (WDO Lustrumeditie, engels).

Bekijk hier referenties en een uitgebreid overzicht van de WDO publicaties.